0
0

آلودگی خاک و مقاومت آنتی بیوتیکی باکتری ها

136 بازدید
آلودگی خاک و مقاومت آنتی بیوتیکی باکتری ها | وبلاگ سپنتا زیست آپادانا

پژوهش جدیدی، بین مقاومت آنتی بیوتیکی باکتری های موجود در خاک و آلودگی خاک به فلزات سنگین و مواد رادیواکتیو، ارتباطی پیدا کرد.
این پژوهش که در ژورنالMicrobial biotechnology” ” منتشر شده، به یافته های اخیر اعتبار بیشتری بخشیده است. در واقع، پژوهش قبل حاکی از آن است که باکتری ها به خاطر سازگاری با فلزات سنگین و مواد رادیواکتیو، خواص ضدباکتریایی نیز پیدا کرده اند.
مقاومت آنتی بیوتیکی یکی از معضلات مهم جهانی برای سلامتی است. امروزه، سازمان بهداشت جهانی آن را به عنوان یکی از بزرگترین تهدیدها برای سلامت جامعه، امنیت غذایی و توسعه به شمار می آورد.
انسان برای مقابله با عفونت باکتریایی به آنتی بیوتیک وابسته است. آنتی بیوتیک ها در پزشکی بسیار ضروری هستند و جان بسیاری از افراد را نجات داده اند. صدمات و عفونت های شایع، بدون درمان آنتی بیوتیکی می توانند کشنده باشند.
آنتی بیوتیک در کشاورزی نیز کاربرد دارد. به عنوان مثال، مزرعه داران به صورت منظم به حیوانات آنتی بیوتیک می دهند تا حداکثر بازدهی را داشته باشند.
در هر صورت، باکتری ها قادر به ایجاد مقاومت در برابر آنتی بیوتیک ها هستند و آنتی بیوتیک های خاص را کم اثر یا کاملا بی اثر می کنند.
اگرچه مقاومت آنتی باکتریالی به صورت طبیعی اتفاق می افتد، اما رویه ای که انسان پیش گرفته احتمال این فرایند را افزایش می دهد. عامل اصلی ایجاد مقاومت آنتی باکتریالی، استفاده ی بیش از حد از آنتی بیوتیک در انسان و حیوانات است.
استفاده ی بی رویه و نامناسب از آنتی بیوتیک ها احتمال مقاوم شدن باکتری ها نسبت به آن ها را افزایش می دهد.
به عنوان مثال، فشار بازار سبب استفاده ی گسترده از آنتی بیوتیک ها در مزارع می شود؛ چه حیوانات مبتلا به عفونت باکتریایی و چه سالم باشند.
این استفاده ی بی رویه، احتمال مقاوم شدن باکتری ها را در برابر انواع آنتی بیوتیک افزایش می دهد. بنابراین در صورت بروز عفونت های باکتریایی در انسان یا حیوانات، داروها بی اثر می شوند.

نقش آلاینده ها

علاوه بر استفاده ی بی رویه و نامناسب از آنتی بیوتیک، شواهدی نیز وجود دارد که نشان می دهد آلاینده های خاصی می توانند مقاومت آنتی باکتریالی ایجاد کنند.
به گفته ی نویسنده ی مطالعه ی مربوطه، جس سی توماس: “استفاده ی بیش از حد از آنتی بیوتیک در محیط، سبب افزایش فشار انتخابی بر میکروارگانیسم ها می شود که قابلیت آن ها را برای مقاومت در برابر چندین گروه از آنتی بیوتیک سرعت می بخشد. اما آنتی بیوتیک ها تنها منبع ایجادکننده ی فشار انتخابی نیستند.”
او افزود: “بسیاری از باکتری ها دارای ژن هایی هستند که به طور همزمان روی ترکیبات متعددی کار می کنند که برای سلول سمی می باشند؛ فلزات هم شامل این ترکیبات می شوند.”
باکتری ها در خاک بدون آلودگی به وفور یافت می شوند. به گزارش دپارتمان کشاورزی ایالات متحده، در یک قاشق چایخوری خاک، تا ۱ میلیارد باکتری می تواند وجود داشته باشد. این مقدار، معادل یک تن باکتری در هر هکتار خاک است.
این باکتری ها با قرار گرفتن در معرض آلاینده های مضری مانند فلزات سنگین می توانند مقاومت ایجاد کنند. با این حال، شواهدی وجود دارد که نشان می دهد باکتری ممکن است به همراه مقاومتی که در برابر این آلاینده ها ایجاد می کند، به صورت همزمان، در برابر آنتی بیوتیک نیز مقاوم شود.

پایگاه هسته ای

در مطالعه ی اخیر، پژوهشگران قصد داشتند که تحقیقات بیشتری در مورد این رابطه داشته باشند. برای انجام این کار، آن ها بر منطقه ای از ایالات متحده تمرکز کردند که زمانی محل تأسیسات تولید سلاح های هسته ای بود: پایگاه رود ساوانا که در دشت ساحلی بالای کارولینای جنوبی واقع شده است.
تأسیسات تولید سلاح هسته ای از سال ۱۹۵۰ تا ۱۹۸۰ فعال بود و شامل صنایع مختلف فلزات سنگین در سراسر پایگاه رودخانه ی ساوانا می شد.

“در طول سال ها، عملیات روتین، شیوه های دفع نامناسب و نشت های اتفاقی، در انتشار پسماند های آلی و معدنی در محیط نقش داشته است.”
جس سی توماس چهارم و همکاران

این پسماند ها حاوی آلاینده های خطرناکی مانند فلزات سنگین و رادیونوکلئیدها (ذرات رادیواکتیوی) هستند.
پژوهشگران از ۴ ناحیه ی این منطقه، نمونه تهیه کردند:
• ناحیه ای که نسبتا دست نخورده بود که تیم تحقیقاتی آن را به عنوان ناحیه ی مرجع یا شاهد در نظر گرفت
• ناحیه ای که میزان فلزات سنگین آن بالا بود
• ناحیه ای که میزان رادیونوکلئید آن بالا بود
• ناحیه ای که دارای ترکیبی از فلزات سنگین و رادیونوکلئیدها بود
سپس پژوهشگران ماده ی ژنتیکی باکتری هایی را که در خاک هر ناحیه پیدا کردند، تجزیه و تحلیل نمودند.

کشف ارتباط مستقیم

پژوهشگران متوجه شدند که باکتری های خاک نواحی که دارای میزان بالایی از فلزات سنگین، رادیونوکلئیدها و یا ترکیبی از هر دو بودند، نسبت به ناحیه ی شاهد، تنوع کمتری داشتند.
آن ها در هر ۴ ناحیه از جمله ناحیه ی شاهد، باکتری هایی پیدا کردند که دارای ژن هایی بودند که آن ها را در برابر آلاینده ها و داروهای آنتی باکتریال مقاوم می سازد.
با این حال، دانشمندان در نواحی دارای میزان قابل توجهی از آلودگی، ژن های مقاومت آنتی بیوتیکی و ژن های مقاومت به فلزات سنگین را با فراوانی و تنوع بیشتری پیدا کردند.
باکتری هایی مانند اسیدوباکتر، برادی ریزوبیوم و استرپتومایسز همگی وجود ژن هایی را نشان دادند که آن ها را در مقابل ونکومایسین، باسیتراسین و پلی میکسین، آنتی بیوتیک هایی که پزشکان برای درمان عفونت های باکتریایی تجویز می کنند، مقاوم کرد.

علت این ارتباط چیست؟

پژوهشگران اشاره کردند که این یافته ها را باید با کمال دقت تفسیر نمود.
اگرچه آن ها ارتباط قوی بین آلاینده های خاک و مقاومت آنتی باکتریالی یافتند، اما خاطرنشان کردند که به احتمال زیاد، عوامل سردرگم کننده ی دیگری هم در این رابطه نقش دارند. این مسئله می تواند رابطه ی علت و معلولی احتمالی بین آلودگی خاک و مقاومت آنتی باکتریالی را پیچیده کند.
با این وجود، مطالعه ی آن ها از سایر پژوهش هایی که به نتایج مشابهی رسیده اند، پشتیبانی می کند و ارزش انجام تحقیقات بیشتر در این زمینه را روشن می سازد.

منبع

 

بیشتر بخوانید

باکتری ها چگونه برای فرار از آنتی بیوتیک ها عمل می کنند؟

فواید و نحوه تولید کمپوست

میانگین امتیازات ۵ از ۵
از مجموع ۱ رای
آیا این مطلب را می پسندید؟
https://sepantazistapadana.co.ir/?p=31860
اشتراک گذاری:
واتساپتوییترفیسبوکپینترستلینکدین
ساره القری
دانشجوی زیست شناسی سلولی و مولکولی دانشگاه شهید بهشتی تهران عضو شورای مرکزی کانون محیط زیست دانشگاه شهید بهشتی تهران
مطالب بیشتر

نظرات

0 نظر در مورد آلودگی خاک و مقاومت آنتی بیوتیکی باکتری ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هیچ دیدگاهی نوشته نشده است.