0
0

تنگی نفس یا دیس پنه چیست؟

187 بازدید

علائم تنگی نفس یا دیس پنه

مشکلات تنفسی می‌تواند ناشی از فعالیت بیش از حد در افراد سالم باشد. تنگی نفس ‌می‌تواند در نتیجه فعالیت بیش از حد، گذراندن زمان زیادی در ارتفاع زیاد یا به عنوان علامتی از طیف وسیعی از شرایط رخ دهد.

نشانه‌هایی که نشان ‌می‌دهد فرد دچار تنگی‌نفس شده است عبارتند از:

  • تنگی نفس پس از تمرین یا به دلیل بیماری
  • احساس کمبود هوا یا خفگی در نتیجه مشکلات تنفسی
  • تنفس سخت
  • سفتی در قفسه سینه
  • تنفس سریع و بریده
  • تپش قلب
  • خس خس کردن
  • سرفه کردن

اگر تنگی‌نفس به طور ناگهانی رخ دهد یا علائم آن شدید باشد، ممکن است نشانه یک بیماری جدی پزشکی باشد.

علل تنگی نفس یا دیس پنه

یک دوره تنگی نفس همیشه به طور مستقیم با سلامت فرد مرتبط نیست. فرد ‌می‌تواند بعد از ورزش شدید، هنگام سفر به ارتفاعات زیاد یا تغییرات عمده دمایی احساس تنگی‌نفس کند.

با این حال، تنگی‌نفس معمولاً به مشکلات سلامتی مربوط ‌می‌شود. گاهی اوقات، فقط یک ناشی از تغییر وضعیت فرد است به طور مثال ورزش ‌می‌تواند علائم را بهبود بخشد. اما تنگی‌نفس ‌می‌تواند نشانه یک مشکل جدی سلامتی باشد.

به گفته دکتر استیون والز، شایع ترین علل تنگی نفس عبارتند از آسم، نارسایی قلبی، بیماری انسدادی مزمن ریوی (COPD)، بیماری بینابینی ریه، ذات الریه و مشکلات روانی که معمولاً با اضطراب ارتباط دارند.

اگر تنگی ‌نفس به طور ناگهانی شروع شود، به آن حالت حاد تنگی‌نفس ‌می‌گویند.

تنگی نفس حاد ‌می‌تواند به دلایل زیر باشد:

  • آسم
  • اضطراب
  • پنومونی
  • خفگی یا استنشاق چیزی که مجاری تنفسی را مسدود ‌می‌کند
  • واکنش‌های آلرژیتیک
  • کم خونی
  • از دست دادن جدی خون و در نتیجه کم خونی
  • قرار گرفتن در معرض سطوح خطرناک مونوکسید کربن
  • نارسایی قلبی
  • افت فشار خون
  • آمبولی ریه، که همان لخته شدن خون در شریان ریوی است.
  • تخریب بافت‌های ریه
  • فتق هیاتال

تنگی نفس نیز در میان افرادی که بیماری پایانی دارند شایع است.

اگر فردی بیش از یک ماه دچار تنگی نفس شود، به این بیماری تنگی نفس مزمن گفته ‌می‌شود.

تنگی نفس مزمن ‌می‌تواند به دلایل زیر باشد:

  • آسم
  • COPD
  • مشکلات قلبی
  • چاقی
  • فیبروز ریوی بینابینی، بیماری که باعث ایجاد زخم در بافت ریه ‌می‌شود.

برخی از بیماریهای ریوی اضافی نیز ممکن است باعث تنگی نفس شوند.

این بیماری‌ها عبارتند از:

  • کروپ
  • آسیب تروماتیک ریه
  • سرطان ریه
  • بیماری سل
  • پلوریت، التهاب در بافتهای اطراف ریه
  • ادم ریوی، هنگا‌می ‌که مایع بیش از حد در ریه‌ها جمع ‌می‌شود.
  • فشار خون ریوی، هنگا‌می‌ که فشار خون در عروق ریه‌ها افزایش ‌می‌یابد.
  • سارکوئیدوز، هنگا‌می ‌که خوشه ای از سلول‌های التهابی در ریه‌ها رشد ‌می‌کند.

تنگی‌نفس نیز با مشکلات قلبی زیر ارتباط دارد:

  • کاردیومیوپاتی، طیف وسیعی از بیماری‌ها که بر عضله قلب تأثیر ‌می‌گذارند.
  • مشکلات ریتم قلب
  • نارسایی قلبی
  • پریکاردیت، زمانی که بافت اطراف قلب ملتهب ‌می‌شود.

محرک‌ها

تنگی نفس یا دیس پنه چیست؟ | وبلاگ سپنتا زیست آپادانا

تنگی نفس یکی از علائم آسم است.

آلودگی‌های محیطی مانند مواد شیمیایی، بخارات سمی، گرد و غبار و دود ‌می‌تواند تنفس را برای افراد مبتلا به دیس پنه دشوارتر کند.

افراد مبتلا به آسم ممکن است در صورت قرار گرفتن در معرض مواد حساسیت زا مانند گرده یا اسپور قارچ‌ها دچار تنگی نفس شوند.

برخی از آلاینده‌ها، مانند سیگار کشیدن، قابلیت کنترل دارند و طبیعتا با ترک دخانیات وضعیت رو به بهبودی خواهد رفت.

COPD به بیماریهای مختلف انسدادی ریه اشاره دارد. این موارد شامل آمفیزم و برونشیت مزمن است.

همه این شرایط تنفس را بسیار دشوارتر ‌می‌کند.

همه افراد مبتلا به تنگی نفس مبتلا به COPD نیستند، اما به گفته بنیاد این بیماری COPD، ۹۰درصد از افراد مبتلا به COPسابقه مصرف سیگار در زندگی خود داشته اند.

عوارض

تنگی نفس ‌می‌تواند با هیپوکسی یا هیپوکسمی، که سطح اکسیژن خون پایین است، همراه باشد. این ‌می‌تواند منجر به کاهش سطح هوشیاری و سایر علائم شدید شود.

اگر تنگی نفس شدید باشد و برای مدتی ادامه پیدا کند، خطر اختلال شناختی موقت یا دائ‌می‌ وجود دارد.

همچنین ‌می‌تواند نشانه شروع یا بدتر شدن سایر مشکلات پزشکی باشد.

زمان مراجعه به پزشک

گاهی اوقات، تنگی نفس ‌می‌تواند نشانه یک وضعیت تهدید کننده زندگی باشد.

مراجعه فوری به مرکز درمانی در صورت وجود علائم زیر ضروری است:

  • شروع ناگهانی تنگی نفس شدید
  • از دست دادن توانایی عملکرد به دلیل تنگی نفس
  • درد قفسه سینه
  • حالت تهوع

همه موارد تنگی‌نفس نیاز به درمان فوری پزشکی ندارند، اما تنگی‌نفس ‌می‌تواند مشکلات جدی پزشکی را نشان دهد.

در صورتی که فرد موارد زیر را تجربه کند نیز باید به پزشک مراجعه نمود:

  • تغییر در تنفس
  • مشکل در تنفس هنگام دراز کشیدن
  • تورم در پا و مچ پا
  • تب، لرز و سرفه
  • خس خس کردن

تشخیص

به گفته دکتر والس، پزشک معمولاً ‌می‌تواند بر اساس معاینه فیزیکی کامل فرد، همراه با شرح کامل تجربیات وی، تنگی نفس را تشخیص دهد.

فرد باید توضیح دهد که چگونه و در چه زمانی حملات تنگی‌نفس شروع شده است، چه مدت این وضعیت طول ‌می‌کشد، چند بار رخ ‌می‌دهد و چقدر شدید است.

پزشکان ممکن است از عکس برداری قفسه سینه و تصاویر توموگرافی کامپیوتری یا همان CT-scan  برای تشخیص دقیق تر تنگی نفس و ارزیابی سلامت قلب، ریه‌ها و سیستم‌های مربوطه استفاده کنند.

نوار قلب ممکن است به نشان دادن علائم حمله قلبی یا سایر مشکلات الکتریکی در قلب کمک کند.

آزمایش‌های اسپیرومتری برای اندازه گیری جریان هوا و ظرفیت ریه بیمار انجام ‌می‌شود. این آزمایش‌ها ‌می‌توانند به تشخیص نوع و میزان مشکلات تنفسی افراد کمک کند. آزمایش‌های اضافی ‌می‌توانند سطح اکسیژن خون بیمار و ظرفیت خون برای حمل اکسیژن را بررسی کنند.

درمان

تنگی نفس یا دیس پنه چیست؟ | وبلاگ سپنتا زیست آپادانا

اکسیژن درمانی ممکن است در برخی شرایط ضروری باشد.

درمان بستگی به علت ایجاد این بیماری دارد.

فردی که به دلیل فعالیت بیش از حد دچار تنگی نفس ‌می‌شود، احتمالاً با توقف فعالیت و استراحت،  به حالت عادی باز خواهد گشت.

در موارد شدیدتر،  اکسیژن رسانی مورد نیاز است. افرادی که مبتلا به آسم یا COPD هستند ممکن است یک برونکودیلاتور نجات دهنده استنشاقی یا همان دستگاه اکسیژن داشته باشند تا در صورت لزوم از آن استفاده کنند.

برای کسانی که بیماری مزمن دارند، مانند COPD، یک ارائه دهنده مراقبت‌های بهداشتی با فرد کار ‌می‌کند تا به آنها کمک کند تا راحت تر نفس بکشند.

این مورد شامل ایجاد یک برنامه درمانی است که به جلوگیری از دوره‌های حاد و کند کردن پیشرفت بیماری کلی کمک ‌می‌کند.

اگر تنگی‌نفس با آسم ارتباط داشته باشد، معمولاً فرد به داروهایی مانند برونکودیلاتورها و استروئیدها به خوبی پاسخ ‌می‌دهد.

هنگا‌می‌که به دلیل عفونت مانند ذات الریه باکتریایی باشد، آنتی بیوتیک‌ها ‌می‌توانند تسکین دهنده ی وضعیت باشند.

داروهای دیگر مانند  داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی و داروهای ضد اضطراب نیز ‌می‌توانند موثر باشند.

مشکلات تنفسی ناشی از COPD ‌می‌تواند با تکنیک‌های مخصوص تنفس مانند تنفس با لب‌های غنچه ای و تمرینات تقویت عضلات تنفسی بهبود یابد.

آزمایشگاه Dyspnea، یک مرکز تحقیقاتی تخصصی در زمینه ی تنگی نفس، گزارش ‌می‌دهد که مردم یادگیری این تکنیک‌ها را مفید ‌می‌دانند، حتی اگر دلایل اصلی مشکل همچنان پابرجا باشد.

اگر آزمایشات میزان اکسیژن پایین را در خون نشان دهند، ممکن است اکسیژن تجویز شود. با این حال، همه افرادی که تنگی نفس دارند سطح اکسیژن خون پایینی ندارند.

با توجه به نتایج آزمایشگاه تخصصی دیس پنه، بسیاری از افراد مبتلا به تنگی نفس متوجه ‌می‌شوند که جریان ملایم هوای خنک در اطراف سر و صورت به بهبود علائم آنها کمک ‌می‌کند.

پیشگیری از تنگی نفس یا دیس پنه

تنگی نفس یا دیس پنه چیست؟ | وبلاگ سپنتا زیست آپادانا

ترک سیگار برای جلوگیری از مشکلات تنفسی مهم است.

افراد مبتلا به تنگی نفس ‌می‌توانند اقداماتی را برای بهبود سلامت کلی خود انجام دهند و به خود فضای بیشتری برای تنفس بدهند.

این اقدامات شامل:

  • ترک سیگار
  • اجتناب از محرک‌های محیطی دیگر مانند دودهای شیمیایی و دود چوب
  • کاهش وزن، زیرا ‌می‌تواند فشار بر قلب و ریه‌ها را کاهش دهد و ورزش را آسان تر کند، هر دو ‌می‌توانند سیستم قلبی عروقی و تنفسی را تقویت کنند
  • فعالیت ورزشی را بدون گرم کردن شروع نکنید

گروه‌های خاص

تنگی نفس ‌می‌تواند گروه‌های خاصی از افراد را به روش‌های مختلف تحت تأثیر قرار دهد:

بارداری

به گفته مرکز آموزش مداوم کلینیک کلیولند، علائم خفیف تنگی‌نفس در دوران بارداری شایع است.

این به این دلیل است که بارداری ظرفیت تنفسی یک زن را تغییر ‌می‌دهد.

ظرفیت تنفس در دوران بارداری افزایش ‌می‌یابد، اما حجم ریه‌ها در پایان بازدم تا ۲۰ درصد کاهش ‌می‌یابد.

تعداد تنفس‌های یک زن در دقیقه یا میزان تنفس، معمولاً در دوران بارداری تغییر ن‌می‌کند.

افراد مسن و افراد دارای شرایط بهداشتی جدی

تنگی نفس زمانی ایجاد ‌می‌شود که افراد در مرحله پیشرفته بیماری‌های خاص قرار دارند.

نوزادان

بیماریهای دستگاه تنفسی فوقانی که باعث تنگی نفس حاد ‌می‌شوند، یک مورد اورژانس نسبتاً شایع اطفال هستند. این بیماری‌ها یکی از شایع ترین علل تنگی نفس در نوزادان هستند.

کروپ، استنشاق یک جسم خارجی و التهاب اپیگلوت از علل شایع تنگی‌نفس در نوزادان است.

چشم انداز

چشم انداز افراد مبتلا به تنگی نفس بستگی به علت آن دارد.

اگر بیماری زمینه ای را بتوان با موفقیت درمان کرد و بهبود بخشید، مانند ذات الریه یا آسم خفیف، مشکلات تنفسی ممکن است برطرف شده یا تا حد زیادی کاهش یابد.

با این حال، اگر تنگی‌نفس به دلیل بیماری‌های جدی یا مزمن باشد که با گذشت زمان بدتر ‌می‌شوند، مانند نارسایی مزمن قلبی، آسم شدید یا COPD، ممکن است بهبودی محدود شود.

بیماران مبتلا به تنگی نفس باید برای ارائه و پیروی از یک برنامه درمانی جامع با ارائه دهندگان خدمات درمانی خود همکاری کنند.

منبع

میانگین امتیازات ۵ از ۵
از مجموع ۱ رای
آیا این مطلب را می پسندید؟
https://sepantazistapadana.co.ir/?p=31937
اشتراک گذاری:
واتساپتوییترفیسبوکپینترستلینکدین
یاسمین غفاری
کارشناس میکروبیولوژی دانشگاه شهید بهشتی تهران / دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک دانشگاه تربیت مدرس تهران
مطالب بیشتر
برچسب ها:

نظرات

0 نظر در مورد تنگی نفس یا دیس پنه چیست؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هیچ دیدگاهی نوشته نشده است.